Marytale
Zagadki dla przedszkolaków z odpowiedziami
26 zagadek
Najkrótsze zagadki z całego zbioru — większość ma dwa wersy, a kilka jeden. «Siwy wół wypił wody dół» to mróz, i dziecko dochodzi do tego samo, bo wystarczy pomyśleć, co wypija kałużę do rana.
Wszystkie są ludowe i anonimowe, zapisane w 1876 roku pod Rabką. Odpowiedzi nie zniknęły ze strony, tylko są zasłonięte: otwierają się po kliknięciu w «Pokaż odpowiedź», więc kto chce najpierw pomyśleć, ten pomyśli.
Siwy wół wypił wody dół.
Pokaż odpowiedź
mróz
Leci, leci, skrzydeł nie ma; gryzie, gryzie, dzioba nie ma; siada, siada, nóżek nie ma.
Pokaż odpowiedź
śnieg
We dnie i w nocy wywaluje oczy.
Pokaż odpowiedź
okno
Czterech braci się goni, a nigdy dogonić nie mogą.
Pokaż odpowiedź
koła u wozu
Nie rośnie, nie kwitnie, całemu światu się przyda.
Pokaż odpowiedź
sól
Jak wół ma rogi, nie ma ani jednej nogi, chałupę za sobą nosi, o nic nikogo nie prosi.
Pokaż odpowiedź
ślimak
W samej soli wre, a nigdy nie słone.
Pokaż odpowiedź
jajko
Ryczy wół na sto gór, a na trzysta go słychać.
Pokaż odpowiedź
grzmot
Czerniusieńskie, malusieńskie, całą kłodę ruszy.
Pokaż odpowiedź
pchła
Stoji panek w roli, kóżdy się go boji.
Pokaż odpowiedź
oset
Co jest we woreczku na jednym kołeczku?
Pokaż odpowiedź
mak
Jest tu u nas taki panek, co ma więcej niż sto ranek.
Pokaż odpowiedź
pieniek do rąbania drew
Zawdy idzie, a nie sporo mu.
Pokaż odpowiedź
zegar
Gospodarz tego nie potrzebuje, każdy się bez tego obejdzie, a w każdym domu jest.
Pokaż odpowiedź
szpary
Kto dba to nie ma; a kto nie dba, to je ma.
Pokaż odpowiedź
pajęczyna
Chodzi chłop po polu, zawdy zbiera a nic nie nosi.
Pokaż odpowiedź
kosa
Stoji panna w oknie, warkoczyk na niej moknie.
Pokaż odpowiedź
igła
Siedzi Panna w pokoju, a warkoczki na polu.
Pokaż odpowiedź
marchew
Zielone jak łąka, bieluśkie jak mąka, Ogonek ma jak u myszy.
Pokaż odpowiedź
rzepa
Pośród świata dąb stoi, a do każdej chałupy gałązki wiszą.
Pokaż odpowiedź
słońce
Dwóch braci patrzą bez małą goreczkę, a nigdy się ujrzeć nie mogą.
Pokaż odpowiedź
oczy
Pełna stajenka białych cieliczek, a między niemi czerwony bycek.
Pokaż odpowiedź
zęby i język
Jak małe beło, czterem rady dawało, a jak urosło, za sobą góry walało.
Pokaż odpowiedź
wół
Bierzesz, krzyczy, kładziesz, krzyczy.
Pokaż odpowiedź
łańcuch
Lezie, lezie po żelezie, kany dziura, to tam wlezie.
Pokaż odpowiedź
klucz
Trzy kónie o jednym ogónie.
Pokaż odpowiedź
widła
Jak je zadawać
Z małym dzieckiem zagadka działa wtedy, gdy odpowiedź da się zobaczyć, więc pytajcie tam, gdzie ona jest: o jajko przy śniadaniu, o marchew przy obiedzie, o śnieg i mróz przy oknie w styczniu. Nie podpowiadajcie od razu — czekanie to połowa zabawy, a zła odpowiedź też jest odpowiedzią i pytanie «a dlaczego tak pomyślałeś?» trwa dłużej niż sama zagadka. Kilka z tych zagadek mówi gwarą («zawdy» znaczy zawsze, a «kany» — gdzie), i to nie przeszkadza: dziecko pyta o nieznane słowo raz, a potem je pamięta lepiej niż całą resztę.
Po zagadkach bajka: ilustrowane bajki na dobranoc w Marytale
Żarty dla dzieci
Łamańce językowe
Zagadki ludowe, anonimowe, w domenie publicznej — zebrał Izydor Kopernicki w okolicach Rabki i wydał w 1876 roku. Zapis fonetyczny zbieracza (č, ž, š) rozwiązaliśmy na dzisiejsze litery; gwarowe słowa zostawiliśmy bez zmian. Wybór, odpowiedzi współczesnymi słowami i komentarze są nasze. Źródło: Wikiźródła.